Zamki w Polsce

Pomiń nawigację

 

Olkusz

województwo  małopolskie

Relikty prawdopodobnego zamku miejskiego odkryte w pobliżu bazyliki św. Andrzeja.

Informacje ogólne: 

Stan zachowania:
Fragment muru z czerwonego piaskowca i fundamentów bramy.
Lokalizacja:
Brak danych
Wstęp na teren:
Brak danych

Informator turysty: 

Duże pobliskie miasta:
Olkusz
Dojazd samochodem:
Skrzyżowanie drogi krajowej nr 94 z drogami wojewódzkimi nr 783 i 791.
Stacja kolejowa:
Olkusz
Dojazd autobusem:
Olkusz (PKS)  Komunikacja miejska
Warte zobaczenia:
Olkusz jest jedną z najstarszych osad górniczych (ołów, cynk, srebro) w Polsce, która prawa miejskie otrzymała już w 1299 roku. W samym mieście zachowało się kilka cennych zabytków. Najwartościowszym jest gotycki kościół parafialny św. Andrzeja (1.poł. XIV w., rozbud . XV i XVII w., przebud koniec XIX w.) w którym warto zwrócić uwagę na gotyckie odrzwia (XV w.), manierystyczną kaplice Loterańską (1620), w kaplicy św. Anny na późnorenesansową polichromię, posąg Madonny z Dzieciątkiem (koniec XV w.), cztery dwustronne malowane skrzydła poliptyku (ok. 1485) wprawione w późnorenesansowe ołtarze, krusyfiks (XIV/XV), gotycki posąg Chrystusa Frasobliwego (pocz. XVI w.). Oprócz kościoła w mieście znajdują się: kaplica św. Jana Kantego (1738), drewniana kapliczka (XIX w.), fragmenty murów miejskich ze zrekonstruowaną basztą (XIV/XV w.), w rynku kamienice (XVI i XVII w. przebud. XVIII i XIX w.), ślady dawnych robót górniczych (Sztolnia Ponikowska).W pobliskim Rabsztynie znajdują się ruiny zamku będącego siedzibą starostów królewskich.
 

HISTORIA ZAMKU

Najwcześniejsza wzmianka o zamku w Olkuszu znajduje się w „Kronice Katedralnej Krakowskiej” a brzmi następująco: „(...) plures etiam alias civitates, videlicet Wieliczcam, et Scavinam, Lanczcoronam, castrum Hilcus, Bandzen, Lelow, civitatem et castrum Czorsten (...).” i przypisuje jego fundację królowi Kazimierzowi Wielkiemu. Jednak już Jan Długosz w swojej kronice pomija obiekt o nazwie „zamek Olkusz”, ograniczając informację do murów miejskich Olkusza. Na tej podstawie i późniejszych źródeł współcześni badacze zaczęli identyfikować castrum Hilcus z położonym nieopodal miasta zamkiem Rabsztyn.

Wydaje się jednak, że ta teoria musi ulec zweryfikowaniu wobec najnowszych odkryć. Dnia 19 września 2001 roku podczas prac budowlanych w pobliżu przy bazylice św. Andrzeja odkryto fragment muru z czerwonego piaskowca i fundamentów bramy. Przypuszcza się, że odnaleziona budowlą miała charakter obronny o czym m.in. może świadczyć grubość jej murów.

W trakcie prac archeologowie odkopali również jedno pomieszczenie o wymiarach 11x13 metrów. Sala ta pochodzi najprawdopodobniej z czasów rozbudowy obiektu w późniejszym okresie. Niewykluczone, że pod ziemią kryją się dalsze pomieszczenia. Na terenie wykopalisk znaleziono również fragmenty ceramiki z XIV w.

OPRACOWAŁ: Paweł Soczewski

PLANY ZAMKU

Niestety nie dysponujemy żadnymi materiałami na ten temat

REKONSTRUKCJE ZAMKU

Niestety nie dysponujemy żadnymi materiałami na ten temat

WIDOKI ZAMKU

Niestety nie dysponujemy żadnymi materiałami na ten temat

LEGENDY I PODANIA

Niestety nie dysponujemy żadnymi materiałami na ten temat

BIBLIOGRAFIA

  1. Marceli Antoniewicz „Zamki na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej - geneza funkcje konteksty” Kielce 1998
  2. Robert Krajewski, Robert Kubiszyn „Orle gniazda i warownie jurajskie” Warszawa 1997
  3. Jarosław Widawski „Miejskie mury obronne w państwie polskim do początku XV wieku” Warszawa 1973
 

Copyright © 2006 Paweł Soczewski